کلم پیچ کردن زانو ممکن است به کاهش درد آرتروز کمک کند، اما درمان قطعی این بیماری نیست.
یک کارآزمایی بالینی در سال ۲۰۱۶ نشان داد که استفاده روزانه از برگ کلم به مدت چهار هفته، در مقایسه با مراقبت معمول، باعث کاهش درد بیماران مبتلا به آرتروز زانو شده است. بااینحال، تأثیر آن از ژل دیکلوفناک بهتر نبود. بنابراین، میتوان از این روش بهعنوان یک اقدام کمکی استفاده کرد؛ اما نباید آن را جایگزین درمان پزشکی، ورزش درمانی یا داروهای تجویزشده دانست.
آیا برگ کلم برای درد آرتروز زانو مفید است؟
بله، شواهد اولیه نشان میدهند که استفاده موضعی از برگ کلم ممکن است در کاهش درد و بهبود برخی علائم آرتروز زانو مؤثر باشد.
آرتروز زانو بیماریای است که در آن غضروف مفصل بهتدریج دچار فرسایش میشود. این وضعیت میتواند باعث درد هنگام راه رفتن، خشکی مفصل، محدودیت حرکتی و گاهی تورم زانو شود.
برگ کلم در طب سنتی و درمانهای خانگی برای کاهش ناراحتیهای موضعی استفاده شده است. بااینحال، باید بین کاهش موقت علائم و درمان خود بیماری تفاوت قائل شد.
نتایج تحقیقات علمی درباره کلم پیچ کردن زانو
یکی از تحقیقات مهم در این زمینه در سال ۲۰۱۶ در مجله Clinical Journal of Pain منتشر شد.
در این پژوهش، ۸۱ بیمار مبتلا به آرتروز زانو به سه گروه تقسیم شدند:
- گروه اول: استفاده از برگ کلم بهصورت روزانه و حداقل دو ساعت.
- گروه دوم: استفاده از ژل موضعی دیکلوفناک.
- گروه سوم: دریافت مراقبتهای معمول.
در پایان چهار هفته، نتایج نشان دادند:
- گروه استفادهکننده از برگ کلم نسبت به گروه مراقبت معمول کاهش درد بیشتری داشت.
- تفاوت معناداری بین اثر برگ کلم و ژل دیکلوفناک در کاهش درد مشاهده نشد.
- برخی شاخصهای عملکرد زانو و کیفیت زندگی نیز در گروه برگ کلم بهبود پیدا کردند.
این نتایج امیدوارکننده هستند، اما تعداد شرکتکنندگان کم بوده و برای تأیید قطعی اثر این روش به تحقیقات بیشتر نیاز داریم.
منبع: مطالعه بالینی کلمپیچ کردن زانو در PubMed (2016)
تحقیق دیگری در سال ۲۰۲۲ نیز تأثیر برگ کلم را در بیماران مبتلا به آرتروز متوسط تا شدید بررسی کرد. این پژوهش روی ۶۰ بیمار انجام شد و نتایج اولیه کاهش علائم را نشان داد؛ بااینحال، اندازه کوچک مطالعه و طراحی آن باعث میشود نتوان نتایج را به همه بیماران تعمیم داد.
منبع: مطالعه مقایسه برگ کلم و روشهای دیگر (2022)
نتیجه علمی: استفاده از برگ کلم برای آرتروز زانو پشتوانه اولیه پژوهشی دارد، اما شواهد هنوز محدود هستند و اثربخشی قطعی آن ثابت نشده است.
آیا کلم التهاب و درد مفصل را کاهش می دهد؟
کلم حاوی ترکیبات گیاهی مختلفی از جمله ترکیبات گوگردی و پلیفنولها است که در مطالعات آزمایشگاهی به دلیل ویژگیهای زیستی خود مورد توجه قرار گرفتهاند.
بااینحال، وجود این ترکیبات در کلم به معنای اثبات اثر ضدالتهابی درمانی آن هنگام قرار گرفتن روی پوست نیست.
در حال حاضر نمیتوان با اطمینان گفت که برگ کلم از طریق جذب ترکیبات خاص، التهاب داخل مفصل زانو را کاهش میدهد.
احتمال دارد بخشی از تسکین احساسشده به عوامل دیگری مانند خنکی برگ، تماس موضعی یا اثرات غیراختصاصی این روش مربوط باشد. سازوکار دقیق اثر آن هنوز مشخص نیست.
روش صحیح کلم پیچ کردن زانو برای آرتروز
اگر قصد دارید این روش خانگی را امتحان کنید، بهتر است با رعایت اصول بهداشتی و بدون وارد کردن فشار به مفصل این کار را انجام دهید.
وسایل موردنیاز
- چند برگ تازه کلم سبز
- آب تمیز برای شستوشو
- یک پارچه نخی تمیز یا باند سبک
- چاقو برای جدا کردن قسمت ضخیم ساقه

مراحل انجام کلم پیچ کردن زانو
مرحله اول: انتخاب برگ کلم
برگهای تازه، سالم و بدون لکه یا پوسیدگی را انتخاب کنید. برگهای بیرونی کلم در صورت داشتن آلودگی یا آسیب مناسب نیستند.
مرحله دوم: شستوشوی برگها
برگها را با آب تمیز کاملاً بشویید تا آلودگی و باقیمانده مواد روی سطح آنها پاک شود.
مرحله سوم: آمادهسازی برگ
قسمت ضخیم ساقه مرکزی برگ را جدا کنید تا برگ راحتتر روی زانو قرار بگیرد. میتوانید با فشار ملایم دست، برگ را کمی نرم کنید.
مرحله چهارم: قرار دادن برگ روی زانو
برگ را بهآرامی روی ناحیه دردناک قرار دهید. لازم نیست زانو را محکم بپیچید یا تحت فشار قرار دهید.
مرحله پنجم: ثابت نگه داشتن برگ
با یک پارچه نخی تمیز و سبک، برگ را در جای خود نگه دارید. از بستن محکم باند خودداری کنید.
مرحله ششم: برداشتن برگ
پس از پایان مدت استفاده، برگ را بردارید و پوست زانو را بررسی کنید. اگر خارش، قرمزی یا سوزش ایجاد شد، استفاده را متوقف کنید.
مدتزمان قرار دادن کلم روی زانو چقدر است؟
در مطالعات بالینی، مدت استفاده یکسان نبوده است:
| تحقیق | مدت استفاده روزانه | طول دوره |
|---|---|---|
| مطالعه سال ۲۰۱۶ | حداقل ۲ ساعت | ۴ هفته |
| مطالعه سال ۲۰۲۲ | ۱ ساعت | ۴ هفته |
این زمانها پروتکلهای پژوهشی هستند و به معنای اثبات بهترین مدت استفاده برای همه افراد نیستند.
اگر قصد امتحان کردن این روش را دارید، بهتر است ابتدا مدت کوتاهتری را در نظر بگیرید و وضعیت پوست خود را بررسی کنید.
چند بار در هفته میتوان از این روش استفاده کرد؟
در مطالعات موجود، استفاده روزانه بررسی شده است؛ اما هنوز برنامه استاندارد و تأییدشدهای برای تعداد دفعات استفاده از برگ کلم وجود ندارد.
اگر پس از چند بار استفاده هیچ بهبودی احساس نکردید، نیازی به ادامه دادن این روش نیست.
مزایا و معایب کلم پیچ کردن زانو
این روش در مقایسه با بعضی درمانهای دارویی ساده و کمهزینه است، اما محدودیتهایی نیز دارد.
| مزایا | معایب و محدودیتها |
|---|---|
| کمهزینه و در دسترس است | شواهد علمی محدود دارد |
| استفاده از آن ساده است | آرتروز را درمان نمیکند |
| ممکن است درد را موقتاً کاهش دهد | غضروف آسیبدیده را ترمیم نمیکند |
| در صورت استفاده صحیح معمولاً کمخطر است | ممکن است باعث حساسیت پوستی شود |
| نیاز به تجهیزات تخصصی ندارد | جایگزین درمان استاندارد نیست |
نکته مهم این است که حتی اگر پس از استفاده از برگ کلم احساس بهتری داشتید، نباید مصرف داروهای تجویزشده یا برنامه فیزیوتراپی خود را بدون مشورت پزشک متوقف کنید.
کپسول شاخ گوزن رویال الک
کمک به درمان قابل توجه انواع آرتروز ، روماتیسم ، پسوریازیس ، پوکی استخوان و فیبرومیالژیا – محصول کشور کانادا با بازخورد بی نظیر در جهان و ایران
آیا کلم پیچ کردن میتواند جایگزین درمان آرتروز شود؟
خیر. آرتروز زانو یک بیماری مزمن مفصلی است و در حال حاضر درمان خانگی اثباتشدهای وجود ندارد که بتواند غضروف تخریبشده را به حالت اولیه بازگرداند.
کلمپیچ کردن ممکن است به تسکین علائم کمک کند، اما برای کنترل بهتر بیماری باید از روشهای درمانی معتبر استفاده شود.
چه افرادی نباید از برگ کلم برای زانو استفاده کنند؟
اگرچه استفاده موضعی از برگ کلم معمولاً کمخطر است، اما برای همه افراد مناسب نیست.
در شرایط زیر از این روش استفاده نکنید یا ابتدا با پزشک مشورت کنید:
- افرادی که به کلم حساسیت دارند.
- افرادی که روی پوست زانو زخم، بریدگی یا عفونت دارند.
- افرادی که پس از استفاده دچار خارش، التهاب یا سوزش میشوند.
- افرادی که پوست بسیار حساس یا آسیبپذیر دارند.
هشدار پزشکی: اگر زانو بهطور ناگهانی بسیار متورم، قرمز و داغ شده است، بهخصوص اگر تب نیز دارید، بهجای امتحان درمان خانگی باید سریعاً ارزیابی پزشکی شوید. این علائم را نباید صرفاً به آرتروز نسبت داد.
منابع
1. Lauche et al. (2016) – مطالعه کارآزمایی بالینی درباره اثربخشی برگ کلم در آرتروز زانو.
2. Chobpenthai et al. (2022) – مقایسه برگ کلم با پد خنککننده و ژل دیکلوفناک.
3. German Society for Rheumatology – بررسی شواهد علمی و محدودیتهای استفاده از کمپرس برگ کلم.
راهنمای علمی استفاده از برگ کلم
4. NHS – راهنمای درمان و مدیریت آرتروز.
Osteoarthritis: Treatment and Support
5. NICE Guideline NG226 – توصیههای بالینی تشخیص و مدیریت آرتروز.